Author: Ryszard Balicki
E-mail: balicki@prawo.uni.wroc.pl
Institution: Uniwersytet Wrocławski
Year of publication: 2016
Source: Show
Pages: 11-22
DOI Address: https://doi.org/10.15804/ppk.2016.05.01
PDF: ppk/33/ppk3301.pdf

Streszczenie:

Artykuł przedstawia genezę republikańskiej głowy państwa w Polsce po I wojnie światowej (do uchwalenia Konstytucji marcowej). Był to szczególnie istotny moment, w którym dokonał się wybór formy ustrojowej odbudowywanego państwa polskiego. Autor zwraca uwagę na istotny związek dziejących się w czasie I wojny światowej wydarzeń historycznych, w tym zwłaszcza zmian ustrojowych zachodzących w państwach zaborczych na decyzję o wyborze republikańskiej drogi ustrojowej.

II RP monarchia prezydent ustrój republika głowa państwa

Kontynuuj czytanie

Author: Grzegorz Pastuszko
E-mail: grzegorz.pastuszko@op.pl
Institution: Uniwersytet Rzeszowski
Year of publication: 2016
Source: Show
Pages: 23-38
DOI Address: https://doi.org/10.15804/ppk.2016.05.02
PDF: ppk/33/ppk3302.pdf

Streszczenie:

Podstawowym celem niniejszego artykułu jest próba ustalenia granic, w obrębie których porusza się prawodawca tworzący przepisy regulaminów Sejmu, Senatu oraz Zgromadzenia Narodowego. Czyniąc punktem odniesienia treść art. 61 ust. 4, art. 112, art. 114 ust. 2 i art. 123 ust. 2 konstytucji, statuujących zasadę autonomii parlamentu (a więc wyznaczających także normatywną płaszczyznę autonomii regulacyjnej) autor ukazuje, jaki wpływ na ustanawianie norm regulaminu ma otaczające go środowisko prawne. W kolejnych częściach artykułu pojawiają się rozważania poświęcone ingerencji w materie wewnętrzne parlamentu różnych aktów normatywnych, tj. konstytucji, ustaw zwykłych, aktów prawa unijnego, Europejskiej Konwencji o Ochroni Prawa Człowieka i Podstawowych Wolności oraz ingerujących względem siebie regulaminów izb. Główna teza badawcza tego opracowania opiera się na przekonaniu, że wytyczony w ramach przepisów konstytucyjnych zakres autonomii regulacyjnej doznaje poważnych ograniczeń, i że decyzje parlamentu regulującego własną organizację wewnętrzną podyktowane są w określonym wymiarze uwarunkowaniami zewnętrznymi.

regulamin parlamentu autonomia parlamentu

Kontynuuj czytanie

Author: Joanna Juchniewicz
E-mail: asia.juchniewicz@gmail.com
Institution: Uniwersytet Warmińsko-Mazurski w Olsztynie
Year of publication: 2016
Source: Show
Pages: 39-52
DOI Address: https://doi.org/10.15804/ppk.2016.05.03
PDF: ppk/33/ppk3303.pdf

Streszczenie:

Instytucja indywidualnego wotum nieufności jest elementem przyjętego w Konstytucji z 1997 r. zracjonalizowanego systemu parlamentarno-gabinetowego. Jej znaczenie wiąże się z możliwością kontrolowania członków rządu, a nawet doprowadzenia do usunięcia z gabinetu ministra (lub innego członka Rady Ministrów), którego działalność została negatywnie oceniona. W świetle obowiązujących regulacji konstytucyjnych winna to być instytucja wykorzystywana w szczególnych okolicznościach, wkracza bowiem w uprawnienia prezesa Rady Ministrów do kształtowania osobowego składu gabinetu. Praktyka polityczna pokazuje, jednak że jest to instytucja często wykorzystywana w rozgrywkach politycznych, zmierzająca do destabilizacji prac rządu.

minister odpowiedzialność polityczna

Kontynuuj czytanie

Author: Paweł Króliczek
E-mail: pawelkroliczek@gmail.com
Institution: Uniwersytet Śląski w Katowicach
Year of publication: 2016
Source: Show
Pages: 53-71
DOI Address: https://doi.org/10.15804/ppk.2016.05.04
PDF: ppk/33/ppk3304.pdf

Streszczenie:

Niniejszy tekst koncentruje się na procedurze wyboru sędziego konstytucyjnego. Zagadnieniami weń poruszonymi są zarówno wymagania stawiane sędziom trybunałów konstytucyjnych w państwach obszaru europejskiej kultury prawnej, jak i prawnoporównawcza analiza samej procedury wyborczej dokonywanej przez uprawnione podmioty. Najistotniejszą przyczyną, która wpływa na znaczenie tego zagadnienia, jest sprawowana przezeń kontrola konstytucyjności prawa. To właśnie dlatego, kluczowym problemem w tym zakresie jest, który z organów władzy publicznej jest odpowiedzialny za wyłonienie składu osobowego tych sądów.

podział władz legitymizacja sędziowie sądu konstytucyjnego sąd konstytucyjny,

Kontynuuj czytanie

Author: Monika Florczak-Wątor
E-mail: m.florczak-wator@uj.edu.pl
Institution: Uniwersytet Jagielloński
Year of publication: 2016
Source: Show
Pages: 73-89
DOI Address: https://doi.org/10.15804/ppk.2016.05.05
PDF: ppk/33/ppk3305.pdf

Streszczenie:

Artykuł pokazuje niektóre niedoskonałości mechanizmu ochrony praw jednostki w postępowaniu przed TK, ze szczególnym uwzględnieniem postępowania skargowego. Autorka najpierw wskazuje przepisy, z których wynikają obowiązki ochronne TK, a następnie przedstawia elementy składające się na mechanizm ochrony praw jednostki w postępowaniu przed TK. Jako niedoskonałość tego mechanizmu wskazuje to, że uwzględnienie skargi konstytucyjnej nie zmienia sytuacji prawnego skarżącego, choć otwiera mu drogę do wszczęcia kolejnego postępowania, tym razem o wznowienie postępowania, uchylenie decyzji administracyjnej lub wydanie innego rozstrzygnięcia. Postępowanie przed TK nie zapewnia również przeciwnikowi procesowemu skarżącego uprawnień, jakie w tym postępowaniu mają inni jego uczestnicy. Autorka postuluje wprowadzenie możliwości uchylenia przez TK ostatecznego rozstrzygnięcia w razie stwierdzenia niekonstytucyjności jego podstawy prawnej. Zauważa jednak, że to wymagałoby przyznania statusu uczestnika postępowania przed TK drugiej stronie sporu ostatecznie rozstrzygniętego przez sąd.

ochrona praw i wolności jedności obowiązki ochronne państwa skarga konstytucyjna Trybunał Konstytucyjny

Kontynuuj czytanie

Author: Artur Ławniczak
E-mail: lavka@prawo.uni.wroc.pl
Institution: Uniwersytet Wrocławski
Year of publication: 2016
Source: Show
Pages: 91-109
DOI Address: https://doi.org/10.15804/ppk.2016.05.06
PDF: ppk/33/ppk3306.pdf

Streszczenie:

Polski konstytucjonalizm ma znacznie starszą metrykę niż zazwyczaj kojarzony z nim 1791 r. Wszak w materialnym znaczeniu terminu konstytucja jest synomimem ustroju politycznego, a zatem towarzyszy ona polskiej państwowości od jej zarania. Ewolucja rodzimej monarchii doprowadziła do powstania znaczących dokumentów jurydycznych, tworzących sformalizowaną część nadwiślańskiego konstytucjonalizmu, uzupełnianą przez zwyczaje. Obejmowały one niespisane ustrojowe fundamenty, które w 1767 r. uległy instytucjonalizacji w postaci Praw kardynalnych. Można je traktować jako pierwszą polsko-litewską konstytucję, jeśli pod tym pojęciem będziemy rozumieć zawierający najważniejsze dla państwa postanowienia akt o najwyższej jurydycznej mocy. W 1791 r. stała się nim Ustawa Rządowa z 3 Maja, przekreślająca dorobek rodzimego konstytucjonalizmu w imię dostosowania się do ówczesnych eurostandartów.

tradycja konstytucjonalizm Rzeczpospolita

Kontynuuj czytanie

Author: Halina Zięba-Załucka
E-mail: hzalucka@onet.eu
Institution: Uniwersytet Rzeszowski
Year of publication: 2016
Source: Show
Pages: 111-124
DOI Address: https://doi.org/10.15804/ppk.2016.05.07
PDF: ppk/33/ppk3307.pdf

Streszczenie:

Artykuł pokazuje, iż prokuratura jako organ pozakonstytucyjny podlega wpływom politycznym. Autorka prezentuje, jak wygląda podporządkowanie prokuratury w Polsce i innych krajach Unii Europejskiej. Wskazuje, iż zapoczątkowana w 2010 r. reforma prokuratury i rozłączenie funkcji prokuratora generalnego i ministra sprawiedliwości nie przyniosło oczekiwanych rezultatów, ponieważ reforma Prokuratury nie została zakończona. Również nie wzmocniła pozycji procesowej proukratora generalnego, ale ją osłabiła. Ustawa przyniosła bowiem wiele przepisów, które z jednej strony były przyczynkiem do niezależności prokuratury, a z drugiej strony narzędziem kontroli nad prokuraturą (art. 10e i 10f), czyniąc tę niezależność iluzoryczną. Dlatego zdaniem autorki, należy dać szanse nowej regulacji, mimo zastrzeżeń. Realizacja w praktyce ustawy z 2016 r. ma doprowadzić do odzyskania przez proukratora generalnego silnej pozycji zarówno wobec podległych prokuratorów, jak i organów zewnętrznych.

niezależność prokuratury władza wykonawcza prokurator generalny minister sprawiedliwości konstytucja

Kontynuuj czytanie

Author: Mikołaj Rychlik
E-mail: mikolajrychlik@gmail.com
Institution: Uniwersytet Warszawski
Year of publication: 2016
Source: Show
Pages: 125-139
DOI Address: https://doi.org/10.15804/ppk.2016.05.08
PDF: ppk/33/ppk3308.pdf

Streszczenie:

Celem autora niniejszego artykułu jest przeanalizowanie, jak kształtowało się uregulowanie w sferze prawnej tematyki hymnu państwowego, ze szczególnym uwzględnieniem okresu od 1918 do 1997 r. Zweryfikowana została następująca hipoteza: uregulowanie tej tematyki dokonywało się – mimo zmieniających się realiów politycznych i przestrzeni wielu lat – ewolucyjnie, zaś cały proces można podzielić na odróżniające się etapy. Sprawdzeniu postawionej tezy posłużyła analiza rozwiązań prawnych, dzięki którym konkretne dzieło muzyczne, będące jedną z wielu polskich pieśni hymnicznych – Mazurek Dąbrowskiego – stało się polskim hymnem państwowym. Weryfikacji tej dokonano na tle przebiegu historycznego obejmującego czas od powstania utworu, ze szczególnym uwzględnieniem okresów odradzania się państwowości Polski oraz przyjmowania najważniejszych regulacji prawnych dotyczących symboli państwowych. W ramach tego procesu, poza historycznym podziałem na okresy ściśle powiązane z sytuacją geopolityczną Polski, wyodrębniono w treści niniejszego artykułu etapy istotne ze względu na sposób uregulowania problematyki hymnu prawnego w drodze regulacji prawnych. Wskazano przy tym etapy kształtowania się takich regulacji: od stanu indyferencji prawnej, poprzez istnienie zrębów regulacji prawnych, aż do konstytucjonalizacji i pełnej jurydyzacji.

hymn państwowy Mazurek Dąbrowskiego konstytucja

Kontynuuj czytanie

Author: Beata Stępień-Załucka
E-mail: beata@kancelariaprawna.rzeszow.pl
Institution: Uniwersytet Rzeszowski
Year of publication: 2016
Source: Show
Pages: 161-162
DOI Address: https://doi.org/10.15804/ppk.2016.05.09
PDF: ppk/33/ppk3309.pdf

Streszczenie:

Współcześnie zawodowe uprawianie sportu nieodłącznie wiąże się ze znaczącymi nakładami finansowymi. Stąd pomoc ze strony państwa w tym obszarze jest niezwykle ważna, a jej częścią są stypendia sportowe. Przy czym działając w oparciu o artykuł 11 ust. 2 pkt 4 ustawy o sporcie i jej nowelizację ustawodawca zmienia status polskich związków sportów nieolimpijskich i tym samym pozbawia prawa do stypendiów uprawnionych do niego, nie przestrzegając ich praw nabytych. Niniejsza wypowiedź ma na celu przybliżenie problematyki ochrony praw nabytych oraz ukazanie kontrowersyjnych wątków wprowadzenia zmian w ustawie o sporcie doń odnoszących się.

stypendia sportowe prawa nabyte prawo sportowe

Kontynuuj czytanie

Author: Katarzyna Tomaszewska
Institution: Uniwersytet Wrocławski
Year of publication: 2016
Source: Show
Pages: 163-180
DOI Address: https://doi.org/10.15804/ppk.2016.05.10
PDF: ppk/33/ppk3311.pdf

Streszczenie:

Dostęp do informacji publicznej stanowi warunek istnienia społeczeństwa obywatelskiego oraz przesłankę istnienia demokratycznego państwa prawa. Jako jedna z form kontroli społecznej dokonywanej przez podmioty zainteresowane informacyjnie, stanowi kategorię służącą ochronie interesu prawnego jednostki. Przedmiotem niniejszej kontroli jest należyte funkcjonowanie podmiotów władzy publicznej i realizowanie zadań służących zaspakajaniu zbiorowych potrzeb obywatelskich wynikających ze współżycia ludzi w społeczeństwie. Co istotne, w ramach szeroko rozumianego pojęcia informacji o sprawach publicznych, zawiera się również kategoria danych o istniejącym prawie, tj. treść jeszcze nieobowiązujących i obowiązujących uregulowań prawnych. A szczegółowe określenie podstaw prawnych, dopuszczalnych form i sposobów jej upublicznienia stanowi przedmiot niniejszego opracowania.

akty normatywne ogłaszanie informacja publiczna dostęp

Kontynuuj czytanie

Wiadomość do:

 

 

© 2017 Adam Marszałek Publishing House. All rights reserved.

Projekt i wykonanie Pollyart

Korzystając z naszej strony, wyrażasz zgodę na wykorzystywanie przez nas plików cookies . Zaktualizowaliśmy naszą politykę przetwarzania danych osobowych (RODO). Więcej o samym RODO dowiesz się tutaj.