Author: Stanisław Boridczenko
Institution: Uniwersytet Szczeciński
Year of publication: 2018
Source: Show
Pages: 141-157
DOI Address: https://doi.org/10.15804/athena.2018.57.08
PDF: apsp/57/apsp5708.pdf

Problemem podjętym w artykule jest sposób przekazu przez system edukacji szkolnej Republiki Białoruś wiedzy dotyczącej znajdowania się części ziem Białorusi w granicach II Rzeczypospolitej Polskiej. Głównym uzasadnieniem wyboru tematu jest to, iż odpowiednio sformułowany program nauczania może wpływać na kształtowanie świadomości narodowej. Praca oparta jest na oryginalnych wynikach badań materiałów szkolnych używanych w systemie szkolnictwa Republiki Białoruś. W ramach rozprawy został opracowany model teoretyczny przedstawienia kresów w okresie międzywojennym w literaturze szkolnej Białorusi. Znaczącym elementem w badaniu jest uwzględnienie autorskich intencji zawartych w tekście oraz celowo stworzonego przez białoruskich historyków wizerunku Polaków oraz Rzeczpospolitej Polskiej. W wyniku przeprowadzonego opracowania został wyszczególniony charakterystyczny sposób postrzegania przez system białoruskiej edukacji II Rzeczypospolitej Polskiej, a także procesów odbywających się w tym okresie na ziemiach Zachodniej Białorusi. W rozprawie przyjęto tezę, zgodnie z którą Republika Białoruś w podręcznikach dla uczniów stwarza obraz wroga zewnętrznego, którego rolę w jej przypadku pełni Polska oraz Polacy.

EASTERN BORDERLANDS IN NARRATION OF THE BELARUSIAN SCHOOL

The article considers the issues of teaching history in the school of Belarus thematically related to the Western Belarus in 1921-1939, when that territory was a part of the Second Polish Republic. The main relevance of this article is connected with the importance of the knowledge obtained by the people in school education, which becomes the fundaments of knowledge of the population masses. This work is based on the original results of the study of the school textbooks. All analysed books have a certificate of the Ministry of Education of the Republic of Belarus, which means that they are used in the teaching process in schools. The article presents information about the text of the Belarusian school textbooks and creates theoretical basis related to that theme. The main focus of the article is focused on the study of school texts’ intentions and understanding of the terms in which they create an image of the Polish nation and an image of the Polish Republic. The result of the work is presented as detailed characteristic of ways in which Belarusian school precipitates time period between 1921-1939. Also, it has characteristics of the description of the processes accompanying the Western Belarus lands under the Second Polish Republic rule.

BIBLIOGRAFIA:

  • Koprowski, M. (2006). Białoruś-uparte trwanie polskości. Toruń: Wydawnictwo Adam Marszałek.
  • Kubiczek, F. (red.). (1994). Historia Polski w liczbach: ludność, terytorium. Warszawa: Zakład Wydawnictw Statystycznych.
  • Maresz, T. (2017). Podręcznik szkolny narzędziem kształtowania świadomości historycznej młodzieży. Analiza porównawcza polskich, rosyjskich, białoruskich i ukraińskich podręczników do historii z przełomu XX i XXI wieku. W: G. Gańko, M. Skotonicka-Palka, B. Techmański (red.), Młodzież w perspektywie edukacyjnej, społecznej, kulturowej (s. 123-136).Wrocław-Kraków.
  • Nowak, A. (2011). Wstęp. Elegia o Kresach. W: J.Wieliczka-Szarkowa, Czarna księga Kresów. Kraków: Wydawnictwo AA.
  • Nowik, E.K. (2009). Istorija Biełarusi, XIX–naczało XXI w. Mińsk: izdatielskij centr BGU.
  • Nowik, E.K. (2012). Istorija Biełarusi 1917-1945 gg. Mińsk: Narodnaja Aswieta.
  • Panow, S.W. (2016). Istorija Biełarusi. 6-11 kłassy. Osnownyje daty i sobytija s kommientarijami. Mińsk: Awiersew.
  • Panow, S.W. (2017). Istorija Biełarusi. Posobije dla podgotowki k centralizowannomu tiestirowaniju. Mińsk: Awiersew.
  • Panow, S.W. (2013). Istorija Biełarusi. Osnownyje daty i sobytija s kommientarijami. Mińsk: Awiersew.
  • Panow, S.W. (2014). Istorija Biełarusi s driewniejszych wriemien do naczała XXI wieka w woprosach i otwietach. 11 kłass. Mińsk: Awiersew.
  • Puryszewa, N.M., Starowojtowa, M.I. (2008). Istorija Biełarusi. Szkolnyj kurs w kratkom izłożenii. Mińsk: Тетралит.
  • Ratko, S.F. (2013). Istorija Biełarusi. Tiestowyj trienażer dla podgotowki k centralizirowannomu tiestirowaniju. Mińsk: Awiersew.
  • Sahanowicz, H. (2001). Historia Białorusi od czasów najdawniejszych do końca XVIII wieku. Lublin: Instytut Europy Środkowo-Wschodniej.
  • Śleszyński, W. (2013) Kresy Wschodnie, czyli Białoruś Zachodnia. Historia, współczesność, pamięć. Łomianki: Wydawnictwo LTW.
  • Staszkiwicz, N.S. (2014). Istorija Biełarusi. Posobije dla podgotowki k centralizirowannomutiestirowaniju. Mińsk: Awiersew.
  • Sowa, A.L. Brzoza, C. (2006). Historia Polski 1918-1945. Warszawa: Wydawnictwo Literackie
  • Szybieka, Z. (2002). Historia Białorusi 1795-2000. Lublin: Instytut Europy Środkowo- -Wschodniej.
  • Treszczenko, J.I. (2009). Istorija Biełarusi (oktiabr’ 1917g.-naczało XXI w.). Mińsk: Adukacyi i wychawannia.
  • Winnicki, Z. (2002). Współczesna doktryna i historiografia białoruska (po roku 1989) wobec Polski i polskości. Wrocław: Oficyna Wydawnicza Arboretum. Winnicki, Z. (2006). Historiografia jako metoda kształtowania współczesnej białoruskiej świadomości narodowej. Olsztyn: Wydawnictwo Uniwersytetu Warmińsko-Mazurskiego.
  • Uczebnyje programmy dlauczrieżdienij obszczego sriedniego obrazowanija s russkim jazykom obuczenija. Wsiemirnaja istorija.Istorija Biełarusi V-XI kłassy. Pobrane z: http://www.adu.by/ru/homepage/obrazovatelnyj-protsess/uchebnye-programmypo-uchebnym-predmetam-iii-iv-vii-ix-klassy-2012-god.html.

Wiadomość do:

 

 

© 2017 Adam Marszałek Publishing House. All rights reserved.

Projekt i wykonanie Pollyart