Author: Krzysztof Grajewski
Institution: Uniwersytet Gdański
ORCID: https://orcid.org/0000-0002-8691-5150
Author: Aleksandra Szydzik
Institution: Uniwersytet Gdański
ORCID: https://orcid.org/0000-0003-3744-859X
Year of publication: 2021
Source: Show
Pages: 123-136
DOI Address: https://doi.org/10.15804/ppk.2021.05.09
PDF: ppk/63/ppk6309.pdf

Parliamentary inviolability and COVID-19

The article is devoted to the relationship between the institution of parliamentary inviolability and certain measures used to prevent or combat infectious diseases, including COVID- 19. Article 105 sec. 5 of the Constitution of the Republic of Poland prohibits deprivation or restriction of freedom of a member of parliament without the consent of the competent chamber, except his apprehension in the act of committing a crime and if a detention is necessary to ensure the proper course of the proceedings. At the same time, anti-epidemic regulations relating, inter alia, to COVID-19, provides for the possibility to apply measures such as quarantine, home isolation or forced hospitalization that appear to conflict with constitutional regulation of parliamentary inviolability. Furthermore, the law foresees a possibility to apply direct coercion to people resisting the application of such measures. The authors, relying on the concept of assessing the value of legally protected goods, developed by Constitutional Tribunal, conclude that, despite the lack of an explicit constitutional regulation in this regard, it is possible to apply anti-epidemic regulations to members of the Polish parliament. In this case, values such as human life and health prevail over the legal good protected by the institution of parliamentary inviolability.

Opracowanie jest poświęcone relacjom pomiędzy instytucją nietykalności parlamentarnej a niektórymi rozwiązaniami stosowanymi w celu zapobiegania lub zwalczania chorób zakaźnych, w tym COVID-19. Z art. 105 ust. 5 Konstytucji RP wynika zakaz pozbawiania lub ograniczania wolności członka parlamentu bez zgody właściwej izby, z wyjątkiem ujęcia go na gorącym uczynku popełnienia przestępstwa i jeżeli jego zatrzymanie jest niezbędne do zapewnienia prawidłowego toku postępowania. Tymczasem w przepisach przeciwepidemicznych odnoszących się m.in. do COVID-19 przewidziano rozwiązania, takie jak kwarantanna, izolacja domowa czy przymusowa hospitalizacja, które kolidują z literalnie odczytywaną konstytucyjną regulacją nietykalności parlamentarnej. W stosunku do osób opierających się zastosowaniu wymienionych rozwiązań istnieje możliwość skorzystania ze środków przymusu bezpośredniego. Autorzy, opierając się na skonstruowanej przez Trybunał Konstytucyjny koncepcji oceny wartości dóbr prawnie chronionych, dochodzą do wniosku, że pomimo braku wyraźnej regulacji konstytucyjnej w tym zakresie, jest możliwe zastosowanie przepisów przeciwepidemicznych w stosunku do członków polskiego parlamentu. W tym przypadku takie wartości jak życie i zdrowie ludzi przeważają nad dobrem prawnym chronionym przez nietykalność parlamentarną.

REFERENCES:

  • Florczak-Wątor M., Niekonstytucyjność ograniczeń praw i wolności jednostki wprowadzonych w związku z epidemią COVID-19 jako przesłanka odpowiedzialności odszkodowawczej państwa, „Państwo i Prawo” 2020, nr 12.
  • Grajewski K., Konstytucyjny przywilej nietykalności parlamentarnej - celowość konkretyzacji ustawowej, [w:] Status posła w opiniach Biura Analiz Sejmowych (2007-2015), t. 1, Wybór opinii prawnych do artykułów 1-24 ustawy z 9 maja 1996 r. o wykonywaniu mandatu posła i senatora (Dz.U. z 2011 r., nr 7, poz. 29, ze zm.), red. J. Mordwiłko, Warszawa 2015.
  • Komentarz do ustawy o wykonywaniu mandatu posła i senatora, red. K. Grajewski, Warszawa 2014.
  • Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej. Komentarz, red. P. Tuleja, Warszawa 2019.
  • Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej. Komentarz, t. 2, red. L. Garlicki, Warszawa 2001.
  • Uziębło P., Odpowiedzialność organów władzy państwowej i ich członków za niekonstytucyjne ograniczenia praw i wolności jednostki w czasie stanu zagrożenia epidemicznego i stanu epidemii, „Przegląd Konstytucyjny” 2021, nr 1.
  • Szydzik A., O tworzeniu prawa oraz ograniczeniu konstytucyjnych praw i wolności w czasie COVID-19, [w:] Polsko-ukraińskie miscellanea prawnicze, red. A. Szmyt, J. Boszycki, Gdańsk 2020.

Wiadomość do:

 

 

© 2017 Adam Marszałek Publishing House. All rights reserved.

Projekt i wykonanie Pollyart