Oświecenie

  • Rewolucja francuska wobec Kościoła katolickiego w okresie Dyrektoriatu (1795–1799)

    Author: Tadeusz Dmochowski
    Institution: Uniwersytet Gdański
    Year of publication: 2017
    Source: Show
    Pages: 135-145
    DOI Address: https://doi.org/10.15804/cip201708
    PDF: cip/15/cip1508.pdf

    Artykuł przedstawia i analizuje nastawienie i działania prawne kolejnych władz francuskich wobec Kościoła katolickiego w okresie rządów Dyrektoriatu (1795–1799).

  • Prawo jako centrum życia. Uwagi historyczno-filozoficzne na tle przemian konstytucjonalizmu

    Author: Michał Peno
    E-mail: michal.peno@usz.edu.pl
    Institution: Uniwersytet Szczeciński
    ORCID: https://orcid.org/0000-0001-9905-3783
    Year of publication: 2019
    Source: Show
    Pages: 11-32
    DOI Address: https://doi.org/10.15804/ppk.2019.01.01
    PDF: ppk/47/ppk4701.pdf

    The main purpose of the article is to analyze the conception of constitution emerg ing from the ancient, early modern and modern political philosophy. On the ground of the so called constitutionalism, polis can be seen as the first holistic vision of the public sphere. It can be said that the idea of polis constitutes ethical relationship be tween the citizen and the state. The paper attempts to examine constitutional thought in a historical perspective and to penetrate the structure of the fundamental premises and theses of the modern concepts of constitution and constitutionalism, in the con text of the idea and the ethical philosophy of polis. The main thesis is that the idea of constitution (in broad sense) is derived from natural law categories, and there is an essential connection between the idea of constitution and the autonomy of citizens and their rights. In the post-enlightenment era we attach too much hope to the writ ten constitution, whereas the most important are public virtues and common values. The deliberative model of the state and the soul of politea – polis is much more import ant than written law and written constitution. It can be assumed that the authority of modern constitution (and the role of modern constitutionalism) depends on our abil ity to re-discover the values (the soul) of polis.

  • Jean Chappe d’Autroche and his Voyage to Siberia (1768). Demystifying Russia under Catherine the Great

    Author: Marek Mosakowski
    Institution: Uniwersytet Gdański
    Year of publication: 2018
    Source: Show
    Pages: 125-134
    DOI Address: https://doi.org/10.15804/cip201809
    PDF: cip/16/cip1609.pdf

    Jean Chappe d’Autroche, francuski naukowiec i prominentny członek Académie des Sciences, został wysłany w 1761 r. na naukową misję na Syberię, by dokonać obserwacji rzadkiego zjawiska astronomicznego, a mianowicie przejścia Wenus nad tarczą słońca. W 1768 r. opublikował on w Amsterdamie książkę zatytułowaną Voyage en Sibérie (Podróż na Syberię), w której nie tylko omówił owe zjawisko, lecz także przeanalizował różne aspekty rosyjskiej społeczno-politycznej rzeczywistości. Jego relacja, wyjątkowo krytyczna wobec współczesnej Rosji, rozwścieczyła Katarzynę Wielką do tego stopnia, że postanowiła ona napisać po francusku i opublikować w 1770 r. Antidote (Antidotum), zadziwiającą broszurę, w której usiłowała zdyskredytować dzieło Autroche’a i podważyć niekorzystny wizerunek swego imperium przedstawiony przez francuskiego pisarza.

  • Globalizacja i regionalizacja. Zjawiska kształtujące rzeczywistość kulturowo-cywilizacyjną i gospodarczą Gdańska od XIII do XVII wieku

    Author: Marian T. Mencel
    Institution: Gdańsk
    ORCID: https://orcid.org/0000-0001-5028-074X
    Year of publication: 2020
    Source: Show
    Pages: 81-151
    DOI Address: https://doi.org/10.15804/cip202006
    PDF: cip/18/cip1806.pdf

    Procesy globalizacji ujawniające się u schyłku średniowiecza pod wpływem postępu kulturowo-cywilizacyjnego nie ominęły Gdańska. Położenie geograficzne zasadniczo wpłynęło na portowo-handlowy charakter miasta: z jednej strony zapotrzebowanie na produkty gospodarki naturalnej pochodzące z terenów Polski zgłaszały, stojące na wyższym poziomie rozwoju, państwa Europy Zachodniej, z drugiej zaś port nad Motławą stał się miejscem redystrybucji produktów wytworzonych na terenach Rzeczypospolitej, dostarczanych najtańszym wówczas sposobem, jakim były spływy Wisłą i jej dorzeczami. Rozwój handlu Gdańska z Zachodem sprzyjał wymianie kulturalnej, postępowi technicznemu i wzrostowi zamożności mieszkańców miasta. Pomimo ograniczonego oddziaływania Gdańska na procesy globalizacyjne zachodzące w skali świata, dostrzega się jego istotne znaczenie w zjawiskach pośrednich, umożliwiających wzrost globalnej aktywności głównych podmiotów politycznych. Zauważa się, że procesy te i zjawiska ukształtowały Gdańsk jako główny ośrodek asymetrycznej wymiany gospodarczej i kulturowo-cywilizacyjnej między Europą Zachodnią i Polską, co jest przedmiotem niniejszego wykładu.

Wiadomość do:

 

 

© 2017 Adam Marszałek Publishing House. All rights reserved.

Projekt i wykonanie Pollyart